Ponavljajući svoj stav da je protiv svakog izdvajanja Kosova i Metohije iz Srbije, Sabor apeluje kako na Albance tako i na Srbe da teškoće koje imaju rešavaju u duhu tolerancije i međusobnog poštovanja, tim pre što je Božja volja bila da oba naroda dele isti životni prostor Kosova i Metohije, poručili su danas iz Srpske Pravoslavne Crkve nakon upravo održanog redovnog zasedanja Svetog Arhijerejskog Sabora.
Na ovogodišnjem redovnom zasedanju u kripti hrama Sv. Save na Vračaru, kako je naznačeno, posebna pažnja posvećena je srpskom narodu i Crkvi na KiM.
Ističu da je u protekloj godini zabeleženo više desetina napada na Srbe, svetinje, domove i imovinu Srba na KiM.
Upravo to je, kažu, dovelo do toga da u „znak mirnog, ali odlučnog protesta“ Srbi sa Severa izađu iz kosovskih institucija dok se ne uspostavi Zajednica srpskih opština u skladu sa već postignutim i potpisanim dogovorima sa Prištinom, uz posredovanje Evropske unije, u Briselu 2013. i 2015. godine.
Ističu da se SPC oduvek zalagala za to da se svi problemi na KiM rešavaju mirno i dijalogom, kao i da uvek budu u funkciji mirnog suživota Srba, Albanaca i svih drugih naroda koji na tom prostoru žive.
„Na zasedanjima Svetog Arhijerejskog Sabora svih prethodnih godina naša Crkva je jasno i nedvosmisleno ukazivala i na ovogodišnjem zasedanju ukazuje na to da bi prihvatanje samoproglašene nezavisnosti Kosova i Metohije, posredno ili neposredno, de facto ili de iure, bilo u direktnoj suprotnosti sa međunarodnim pravom, utemeljenim na Povelji Ujedinjenih Nacija i drugim opštevažećim aktima i principima“.
Tako nešto, tvrde iz SPC, nema podršku ni Saveta bezbednosti UN ni većine zemalja sveta, uključujući i pet zemalja Evropske unije.
Istovremeno ističu da bi to „neizbežno izazvalo pojačano iseljavanje srpskog naroda i onemogućilo ne samo miran suživot svih, bez obzira na etničko poreklo i veru, nego i sam opstanak našeg naroda na njegovim vekovnim ognjištima“.
Stoga, naglašavaju – rešenja treba tražiti isključivo u poštovanju principa koji jednako vrede za sve u svetu.
Najbolji dokaz za to, poručuju iz SPC, su najnoviji „agresivni potezi prištinskih vlasti, usmereni protiv srpske zajednice i naše svete Crkve“:
„Koji su prouzrokovali najniži mogući nivo odnosa od 1999. godine, kao i to da se donose odluke koje duboko dele građane na Kosovu i Metohiji, izazivaju nebivalu međuetničku napetost i regionalnu nestabilnost koja, dugoročno, višestruko otežava život našeg naroda i naše Crkve“.
Poručuju i da se jasno vidi da je cilj kosovskih institucija, tvrde, „stvaranje etnički albanskog Kosova u kome slobodnog i normalnog života za Srbe teško može da bude“.
Crkva je i tokom ovog zasedanja osudila sve napade na srpski narod, njegove svetinje i imovinu, a naročito na „terorističke oružane napade na pojedine Srbe, uključujući i decu, kao i tajne spiskove na osnovu kojih se hapse i pritvaraju Srbi, čak i bivši pripadnici kosovske policije“.
Na zasedanju je bilo reči i o eksproprijaciji na Severu, koja je, kako smatra Sabor SPC – „nezakonita i u cilju da se izvrši dodatni pritisak na njih i da oni budu prinuđeni da se iseljavaju“.
„Sabor traži da se počinioci tih nedela privedu pravdi, a svi ugroženi zaštite“, istakli su.
Da se konkretno Srpska Pravoslavna Crkva nalazi u posebno teškoj situaciji, navode, potvrđuju i izjave međunarodnih zvaničnika i uglednih tela koja se bave pitanjima zaštite verskih prava i sloboda.
Kažu da je i pored niza napada na hramove SPC i sprečavanja normalnog procesa obnove više desetina svetinja, oštećenih ili uništenih posebno u periodu 1999-2004. godine – život manastira i parohija veoma otežan.
„Albanske kosovske vlasti su na više načina pokrenule proces promene i reinterpretacije dosadašnjih zakona, u koje su bile ugrađene garancije za zaštitu imovine i ekonomskih prava i koji omogućavaju samoodrživost naših manastira. Najviši albanski zvaničnici po pravilu ne prihvataju ni kosovskim zakonom potvrđeno stvarno i zvanično ime naše Crkve ni garantije koje su ugrađene u zakone. Sve to preti da se razvije i u druge represivne mere koje mogu još više ugroziti njenu duhovnu misiju i očuvanje identiteta srpskog naroda na Kosovu i Metohiji“.
Upravo zato, poručuju, Sveti Arhijerejski Sabor posebno naglašava potrebu da se u traženju rešenja za probleme na KiM najveća pažnja posveti sledećim pitanjima:
Očuvanju identiteta i crkvene organizacije Srpske Pravoslavne Crkve na Kosovu i Metohiji, sprečavanju istorijskog revizionizma, očuvanju imovine naše Crkve i stvaranju uslova za povratak oduzete ili uzurpirane imovine, očuvanju ekonomskih olakšica koje omogućavaju normalno funkcionisanje naših manastira i Eparhije raško-prizrenske u celini.
Iz SPC ukazuju na to da trenutno, mnogi manastiri, crkve i porodice nisu ekonomski održivi i mogu da opstanu jedino uz pomoć Srpske Pravoslavne Crkve, kao i putem donacija i uz razvoj poljoprivrednih i drugih delatnosti kojima se, dodaju, finansijski obezbeđuje život svetinja SPC i Bogoslovije u Prizrenu i omogućava prijem poklonika i gostiju i pomaže rad crkvenih narodnih kuhinja.
Naročito je, poručuju, istaknuta činjenica da je SPC na KiM potrebna mnogo aktivnija međunarodna zaštita od „diskriminatornog ponašanja kosovskih institucija uz pojačane međunarodne garancije i efikasan nadzor“:
„Da bi se sprečile sve moguće zloupotrebe i nadgledalo sprovođenje zakona i sudskih presuda, koje ne smeju da budu samovoljno tumačene, menjane ili potpuno ukidane, i to sve na štetu naše Crkve“.
„Srpska Pravoslavna Crkva je vekovima bila glavni oslonac našem narodu na Kosovu i Metohiji i glavni činilac njegovog jedinstva, opstanka i očuvanja narodnog, duhovnog i kulturnog identiteta. Bez posebne zaštite Crkve, opstanak našeg naroda i povratak prognanih nikada ne bi bili mogući“.
Briga o pravima srpskog naroda na KiM, poručili su iz SPC – neodvojiva je od brige o zaštiti osnovnih prava i potreba SPC.
SPC, ističu još jednom, podržavajući dijalog i mirno rešavanje svih pitanja na KiM, želi da pruži i svoj sopstveni doprinos razvoju međuetničkih odnosa i saradnje sa drugim Crkvama i verskim zajednicama, te da aktivno učestvuje u stvaranju uslova za slobodan i bezbedan život srpskog i albanskog naroda, kao i svih religijskih i nacionalnih zajednica na KiM i svuda u svetu.
Ponovili su iz SPC svoj stav – da su protiv svakog izdvajanja KiM od ostatka Srbije, ali su i apelovali i na Srbe i na Albance, a „posebno na Albance onih područja u kojima oni čine većinu“ – da sve rešavaju u duhu tolerancije i međusobnog poštovanja.
Najpre je Božja volja bila da oba naroda dele isti životni prostor Kosova i Metohije
Zaključuju da su duboko uvereni da je suživot Srba i Albanaca na Kosovu, ne samo moguć, već i neophodan.
„Bog nas je uputio jedne na druge, molimo se Gospodu da na Kosovu i Metohiji zavlada mir i da bude uspostavljen normalan život sa sve koji tamo žive“, istakli su iz SPC.
Preuzimanje i objavljivanje tekstova sa portala KoSSev nije dozvoljeno bez navođenja izvora. Hvala na poštovanju etike novinarske profesije.
