Na dan kada je u Beogradu počela prva runda strateškog dijaloga Srbije i Sjedinjenih Američkih Država, a Eparhija raško-prizrenska objavila jedno od svojih najoštrijih saopštenja poslednjih godina o položaju Srba i Srpske pravoslavne crkve na Kosovu, patrijarh srpski Porfirije razgovarao je u Patrijaršiji sa predstavnicima Kongresa srpsko-američkog prijateljstva i američke konsultantske kompanije „Yorktown Solutions“. Među glavnim temama bili su položaj Srba na Kosovu i Metohiji, zaštita srpske duhovne, istorijske i kulturne baštine, kao i unapređenje odnosa sa administracijom Sjedinjenih Američkih Država.
Patrijarh Porfirije sastao se danas sa predsednikom Kongresa srpsko-američkog prijateljstva Vladimirom Markovićem i članom Kongresa i predsednikom kompanije „Yorktown Solutions“ Danijelom Vajdićem.
Kako je saopštila Srpska pravoslavna crkva, među centralnim temama razgovora bili su zaštita srpske duhovne, istorijske i kulturne baštine na Kosovu i Metohiji, položaj srpskog naroda, očuvanje verskih sloboda, kao i potreba za snažnijim međunarodnim angažovanjem u njihovoj zaštiti. Sagovornici su razgovarali i o unapređenju verske diplomatije i daljem razvoju odnosa sa administracijom Sjedinjenih Američkih Država.
Počeo strateški dijalog Srbije i SAD
U Vašingtonu je danas zvanično otvorena prva runda strateškog dijaloga Srbije i Sjedinjenih Američkih Država.
Ministar spoljnih poslova Srbije Marko Đurić ocenio je da je reč o „suštinskom iskoraku“ u odnosima dve zemlje i novom važnom poglavlju njihove saradnje.
Prema njegovim rečima, dijalog će omogućiti dugoročnu saradnju u oblastima energetike, infrastrukture, obrazovanja, odbrane, novih tehnologija i drugim sektorima. Tokom prvog dana predviđeno je potpisivanje memoranduma o saradnji u oblasti energetike i obrazovanja, uključujući proširenje Fulbrajt programa, dok je Đurić poručio da Srbija ostaje partner Sjedinjenih Američkih Država u očuvanju mira i stabilnosti na Zapadnom Balkanu.
Istovremeno, Radio Slobodna Evropa objavio je, pozivajući se na odgovor Stejt departmenta, da strateški dijalog Sjedinjenih Američkih Država sa Kosovom ostaje suspendovan i da će njegovo obnavljanje zavisiti od toga da li će Priština ispuniti preuzete obaveze, uključujući one koje se odnose na položaj Srba na Kosovu.
SAD danas otvaraju strateški dijalog sa Srbijom, za Kosovo tek kada ispuni obaveze prema Srbima
Eparhija: Potrebna hitna međunarodna reakcija
Na dan početka strateškog dijaloga Srbije i SAD, Eparhija raško-prizrenska objavila je jedno od svojih najopsežnijih i najoštrijih saopštenja poslednjih godina. Posle, kako navodi, dugog perioda uzdržanosti i nastojanja da probleme rešava kroz razgovore sa međunarodnim predstavnicima, saopštila je da više ne može da ćuti.
U dokumentu na više od šezdeset pasusa Eparhija iznosi tvrdnje o sistematskom pogoršanju položaja Srpske pravoslavne crkve i srpske zajednice na Kosovu, navodeći probleme u radu kosovskih institucija, položaj Srba nakon ovogodišnjeg Vidovdana, zaštitu crkvene imovine i specijalnih zaštitnih zona, bezbednost manastira Visoki Dečani, kao i položaj zdravstvenih i obrazovnih ustanova u srpskim sredinama.
U uvodnom delu saopštenja Eparhija upozorava da bi, ukoliko međunarodna reakcija izostane, moglo doći do „potpunog nestanka srpskog naroda sa ovog prostora“.
Pitanje zaštite Srpske pravoslavne crkve već je godinama deo međunarodnih sporazuma i dijaloga Beograda i Prištine. Radio Slobodna Evropa u jednom od svojih nedavnih tekstova podseća da Vašingtonski sporazum iz 2020. godine predviđa poštovanje verskih sloboda, obnovu međureligijskog dijaloga, zaštitu verskih objekata i sprovođenje sudskih odluka koje se odnose na Srpsku pravoslavnu crkvu, dok je u Sporazumu o putu ka normalizaciji odnosa iz 2023. godine predviđeno da Kosovo obezbedi dodatni nivo zaštite objekata i nasleđa SPC na Kosovu.
Novi razgovori u Patrijaršiji usledili su nešto više od nedelju dana nakon višednevnog boravka američkog evangelističkog pastora Marka Bernsa u Srbiji i na Kosovu. Berns, koji se na društvenim mrežama predstavlja kao duhovni savetnik predsednika SAD Donalda Trampa, tada je zajedno sa patrijarhom Porfirijem i episkopom novobrdskim Ilarionom obišao Pećku Patrijaršiju, Gračanicu i Visoke Dečane, a potom se u Beogradu sastao i sa predsednikom Srbije Aleksandrom Vučićem.
Tokom posete govorio je o međureligijskom dijalogu, zaštiti verskih sloboda i unapređenju odnosa Srbije i Sjedinjenih Američkih Država, uz poruke o potrebi pomirenja između Srba i Albanaca.
Bernsom je za RSE nedavno izjavio da na Kosovu nije boravio kao zvanični predstavnik Sjedinjenih Američkih Država, pregovarač niti osoba zadužena za pitanja statusa Srpske pravoslavne crkve ili druga politička pitanja, već kao hrišćanski pastor i osnivač organizacije „Spiritual Diplomats“. Dodao je da namerava da svoja zapažanja o položaju SPC, verskim slobodama i humanitarnim pitanjima prenese Stejt departmentu i drugim američkim donosiocima odluka.
KoSSev je i ranije ukazao na to da, uprkos tome što se Berns na društvenim mrežama predstavlja kao „duhovni savetnik predsednika Donalda Dž. Trampa“, ne postoji zvanična potvrda da obavlja funkciju savetnika američkog predsednika u administraciji Donalda Trampa.
Preuzimanje i objavljivanje tekstova sa portala KoSSev nije dozvoljeno bez navođenja izvora. Hvala na poštovanju etike novinarske profesije.
