Osmi je dan od izbijanja nove krize na Severu Kosova. Međunarodni predstavnici sve češće pozivaju dve strane, a pre svega Prištinu, da deeskaliraju situaciju. Američki senator danas je izašao sa predlogom koraka, kako bi se do toga došlo.
On je izneo, kako navodi , nekoliko najvažnijih elemenata deeskalacije.
„Kosovska specijalna policija da se povuče, a Srbija preduzme stvarne korake da okonča proteste, da se zakažu novi izbori, pristup opštinskim zgradama ograniči na državne službenike, poštuju prethodni sporazumi između Kosova i Srbije, uključujući i ZSO“, naveo je Marfi.
Poziv američkog senatora stiže u jeku krize na Severu Kosova koja je danas ušla u drugu nedelju.
Sve je počelo u petak – kada su specijalne jedinice Kosovske policije zauzele opštinske zgrade u Zvečanu, Leposaviću i Zubinom Potoku.
One su uz primenu sile tada dovele trojicu albanskih gradonačelnika na radna mesta u opštinske zgrade koje su kontrolisali Srbi. Istovremeno su zamenili zastave – kosovskom umesto srpskom, postavili novi video nadzor.
U ponedeljak su, međutim, usledili protesti Srba koji zahtevaju da specijalci napuste i zauzete objekte i severne opštine.
Istog dana izbili su i sukobi Srba sa KFOR-om u Zvečanu sa preko 80 povređenih na obe strane. Najviši međunarodni zvaničnici nisu uspeli da ubede Kurtija da gradonačelnici nastave rad izmešteni iz opštinskih zgrada i da policija napusti opštinske objekte.
NATO je uputio dodatni broj trupa od 700 vojnika, dok se KFOR u sve tri opštine rasporedio da obezbeđuje mir, kao linija razdvajanja između nezadovoljnih Srba i specijalaca.
Za to vreme međunarodni zvaničnici, a pre svih predstavnici SAD-a, zahtevaju od Kurtija da novi gradonačelnici nastave rad izmešteni iz opštinskih zgrada i da policija napusti opštinske objekte. Kurti se, međutim, tome protivi.
Sa druge strane, u poslednjima danima se sve više priča o prevremenim izborima na Severu Kosova.
Zapravo ih je među prvima pomenuo pre dva dana sam Kurti, naglašavajući da je spreman da o tome razgovara.
Dan kasnije su „hitne“ izbore zatražili i francuski predsednik, Emanuel Makron, nemački kancelar, Olaf Šolc i visoki predstavnik EU, Žozep Borelj, a nakon odvojenih sastanaka sa srpskim predsednikom i kosovskom predsednicom u Moldaviji.
Kosovski premijer je i juče kazao da je spreman da razgovara o održavanju prevremenih izbora, odnosno deeskalaciji situacije, ali uz naznaku da je uslov za tako nešto „uklanjanje nasilne rulje“ ispred zgrada opština na Severu Kosova.
Ovu poruku je preneo upravo senatoru Marfiju.
U medijima se potom našao navodni dokument koji predstavlja plan za deeskalaciju u četiri opštine, a koji upravo uključuje i održavanje novih izbora.
Ovim dokumentom je takođe predviđeno povlačenje specijalnih jedinica, pa potom spuštanje borbene gotovosti Vojske Srbije, kao i da zgrada opštine bude dostupna zaposlenim službenicima u kosovskom sistemu, dok se radnici privremenih organa ne spominju.
Takođe se navodi da bi gradonačelnici trebalo da podnesu ostavke do sredine jula, novi izbori da se organizuju početkom septembra, te ujedno Osnovni sporazum sprovede do sredine novembra.
Više o najnovijoj krizi na Severu Kosova čitajte na našoj tematskoj stranici: Kriza na Severu
Preuzimanje i objavljivanje tekstova sa portala KoSSev nije dozvoljeno bez navođenja izvora. Hvala na poštovanju etike novinarske profesije.
