Selektivna reakcija policije, usmerena isključivo ka učeniku iz srpske zajednice, i prekomerna upotreba sile – oglasilo se pet nevladinih organizacija sa Severa Kosova, povodom današnjeg incidenta na mitrovičkom šetalištu.
Proslava mature u Kosovskoj Mitrovici, tokom koje su učenici završnih razreda srednjih škola šetali ulicama grada tradicionalno uz trubače, obeležavajući kraj svog srednjoškolskog obrazovanja, danas je završena međuetničkim incidentom na dnu gradskog šetališta.
Incident je zabeležen na video-snimku koji se brzo proširio društvenim mrežama na kojem se vidi kako, dok grupa maturanata prolazi glavnim šetalištem, a jedan od gostiju iz bašte kafića u vlasništvu Albanca, pokazuje rukama dvoglavog orla.
Maturanti koji su prolazili kazali su za KoSSev da su uzvratili pokazivanjem srednjeg prsta, usled čega je reagovala policaja. Kategorički su svedočili da incident nisu započeli, a da su gosti u ovom kafiću navodno inicijalno upućivali provokacije uz pokazivanje nacionalističkih i vulgarnih simbola.
Međutim, kako se vidi na snimku, mlađi policajac je potom maturanta uhvatio za vrat i u više navrata, na albanskom kazao da provocira. Nakon toga, usledilo je nadguravanje između maturanta i nekoliko policajaca.
I dok su ovi mladići svedoče o navodnoj prekomernoj upotrebi sile, zamenik komandira KP za region Sever, Veton Eljšani, potvrđujući da je došlo do incidenta, izneo je suprotne tvrdnje.
Kazao je da su maturanti navodno dobacivali gostima u lokalu, a da su ih službenici „zamolili“ da to ne čine.
Eljšani čak kaže da službenici „nisu prekoračili svoja ovlašćenja“, da su reagovali „najbolje što se može u takvim situacijama da bi se prekinuo incident“, te da ne postoji osnov za pokretanje slučaja.
Sa ovakvim tumačenjem Kosovske policije, večeras se složio i kosovski ministar unutrašnjih poslova u ostavci, Dželjalj Svečlja. On hvali službenike navodeći da su „profesionalno preduzeli neophodne mere kako bi se izbegla dalja eskalacija“, a sa druge strane, optužuje srednjoškolce da su navodno provocirali „nacionalističkim simbolima i šovinističkim sloganima ‘Kosovo je srce Srbije’“.
Svečlja je ujedno objavio novi snimak na kojem se vidi kako mlađa grupa ljudi sa srpskim zastavama na mitrovičkom šetalištu, uz pratnju trubača peva jednu od najpoznatijih srpskih folk pesama – Vidovdan i skandira „Kosovo je srce Srbije“.
Sa druge strane, političari i nevladine organizacije sa Severa Kosova, zvanični Beograd, ali i misija EULEX, osudili su ovaj incident i postupanje policije.
Srednjim prstom na albanskog orla: Šta kažu maturanti, šta kaže policija
NVO: Zabrinjavaju izjave zamenika komandira KP
„Organizacije civilnog društva izražavaju ozbiljnu zabrinutost povodom incidenta tokom proslave kraja školske godine učenika Gimnazije iz Severne Mitrovice, kada je pripadnik Kosovske policije fizički nasrnuo na jednog maturanta, hvatajući ga rukama za vrat“, poručilo je pet nevladinih organizacija sa Severa Kosova.
Konstatuju da se u ovom slučaju jasno izdvajaju dva problema:
„Selektivna reakcija policije, koja je bila usmerena isključivo ka učeniku iz srpske zajednice, i prekomerna upotreba sile, što je neprihvatljivo, naročito u kontekstu javne svečanosti“.
Kažu i da ih posebno zabrinjava to što Eljani ne vidi ovakvo postupanje kao prekoračenje ovlašćenja.
„To dodatno potvrđuje nalaze ranije objavljenog izveštaja o etnizaciji Kosovske policije“, naveli su.
Zahtevi
Nevladine organizacije iznele su ukupno četiri zahteva.
Traže pokretanje hitnog disciplinskog postupka protiv predmetnog policajca zbog prekomerne upotrebe sile, kao i njegovu suspenziju do okončanja istrage.
Zahtevaju i obaveznu obuku iz oblasti profesionalnog postupanja, ljudskih prava i rada u multietničkom okruženju, kao uslov za povratak na dužnost.
Jedan od zahteva odnosi se na „hitno javno izvinjenje porodici učenika i građanima… u duhu profesionalne i odgovorne policijske službe, kakva se očekuje u demokratskom društvu“.
A kao najbitniji zahtev izneli su urgentne razgovore o reintegraciji i sprovođenju sporazuma o policiji, koji bi osigurali proporcionalnu etničku zastupljenost u policiji na Severu Kosova.
„Očekujemo od Kosovske policije, kao i nadležnih nezavisnih tela i međunarodnih misija, da preduzmu sve neophodne mere kako bi se osigurala nepristrasnost, proporcionalnost i profesionalnost u radu policijskih službenika, naročito u multietničkom okruženju kakvo je Severna Mitrovica“, zaključili su.
Potpisnici saopštenja su Centar za afirmativne društvene akcije (CASA), Nova društvena inicijativa (NSI), Institut za teritorijalni ekonomski razvoj (InTER), NVO Aktiv i Centar za zastupanje demokratske kulture (ACDC).
Preuzimanje i objavljivanje tekstova sa portala KoSSev nije dozvoljeno bez navođenja izvora. Hvala na poštovanju etike novinarske profesije.
