Komesarijat za izbeglice i migracije: Svega 5% interno raseljenih lica vratilo se na Kosovo

Predstavljanje izveštaja o položaju interno raseljenih osoba sa Kosova Komesarijata za izbeglice i migracije Republike Srbije, FOTO: www.presscentar.rs

Prema najnovijem izveštaju Komesarijata za izbeglice i migracije Republike Srbije „Stanje i potrebe interno raseljenih lica“, danas na teritoriji centralne Srbije živi čak 201.047 interno raseljenih lica sa Kosova. Od ovog broja, 17.781 su lica mlađa od 18 godina. Njih 199.584 žive na teritoriji centralne Srbije, a ostali su na Kosovu. U odnosu na 2000. kada je evidentirano 186.000 interno raseljenih lica sa prostora Kosova i Metohije, najnoviji podaci beleže porast od 15.000 ljudi. Među raseljenima sa Kosova koji se vode kao lica u potrebi, najveći procenat čine Srbi (preko 76%) i Romi (blizu 15%). Znatno manji procenat lica u potrebi čine Crnogorci (2,79%), Bošnjaci (1,96%) i Goranci (1,54%).

Od 16.664 domaćinstava interno raseljenih lica sa Kosova, 68.514 osoba čine lica u potrebi. Nešto manje od 10% interno raseljenih porodica imaju vlasništvo nad objektima u kojima žive dok polovina porodica žive kao podstanari. Svega 72 domaćinstva, odnosno 0,11% od ukupnog boja domaćinstava je smešteno u kolektivnim centrima. Interno raseljena lica sa Kosova, smeštena su u dva od tri preostala kolektivna centra u Srbiji, kolektivnom centru u Bujanovcu i kolektivnom centru u Pančevu. Najviše interno raseljenih porodica smešteno je u Šumadiji i zapadnoj Srbiji (40%), a zatim u južnoj i istočnoj Srbiji (33%).

Od 2002. zatvoreno 377 kolektivnih centara

Pored 3 kolektivna centra u Srbiji, u izveštaju Komesarijata za izbeglice i migracije se navodi i da postoji i još 8 kolektivnih centara na teritoriji Kosova a gde je smešteno 278 interno raseljenih lica. Tako da Komesarijat danas upravlja sa ukupno 11 kolektivnih centara, 8 na Kosovu i 3 na teritoriji centralne Srbije. Podsećaju da je januara 2002. na čitavoj teritoriji Srbije bilo ukupno 388 kolektivnih centara.

Trećina interno raseljenih nezaposleni

Izveštaj navodi da je ekonomsko-socijalna situacija među interno raseljenim licima nešto teža nego među domicilnim stanovništvom. Precizira se da dok je opšta stopa nezaposlenosti u Srbiji krajem 2017. iznosila 14,7%, stopa nezaposlenosti kod interno raseljenih lica iznosi čak 32%, odnosno gotovo trećinu ove populacije.

Kosovskim sudovima predato 19.000 tužbi za odštetu

Jedan od osnovnih razloga za osiromašen položaj interno raseljenih lica je i nemogućnost raspolaganja imovinom.

Komesarijat navodi da samo lica u potrebi imaju preko 22.000 nekretnina na teritoriji Kosova. Odnosno, svega 1.482 porodica nije posedovala imovinu na teritoriji Kosova.

Interno raseljena lica sa Kosova bila su u posedu blizu 12.000 kuća, preko 3.000 stanova, blizu 6.000 parcela poljoprivrednog zemljišta i 400 jedinica stambenog prostora. Preko 20% ove imovine je uzurpirano, a 13% ima nerazjašnjene vlasničke odnose. Blizu 4% ove imovine je prodato, a svega 0,21% se iznajmljuje.

Međutim, najveći deo imovine interno raseljenih lica (56%) je uništeno, a 11% je toliko oštećeno da je neosetljivo. Neoštećena ili oštećena, ali useljiva imovina raseljenih lica čine 15% od ukupne. Dalje se navodi da je sudovima na Kosovu predato 19.000 tužbi za odštetu, ali da se većina sudova proglasila nenadležnim ili odbila da primi tužbe. Od ovog broja 1.500 su tužbe za imovinu oštećenu marta 2004.

O povratku razmišlja svega 1.165 interno raseljenih lica u potrebi

Svega 5% interno raseljenih lica evidentiranih u centralnoj Srbiji se vratilo na Kosovo. O povratku i dalje razmišlja samo 1.165 raseljenih lica u potrebi. Kao preduslov za povratak preko polovina ovih lica (57%) navodi bezbednost, zatim obnovu (10%), zaposlenje i povratak imovine (oba preko 9%).

5.444 porodica interno raseljenih lica sa Kosova je izjavilo da im je potrebna neka vrsta pravne pomoći, blizu 24% je reklo da im je potrebna pomoć za dobijanje dokumenata, 33% tražilo je pomoć za zastupanje pred sudovima i 43% je izrazilo potrebu za pomoć za imovinska pitanja.

„Interno raseljenim licima koja se nalaze na teritoriji uže Srbije već godinama se nude razni programi povratka, ali su ti programi najčešće neodrživi jer većina ovih lica usled pritiska i nesigurnosti opet napušta obnovljene kuće,“ zaključuju iz Komesarijata za izbeglice i migracije.

„Prema statistici Kosovske agencije za imovinu, 88,4% od ukupnog broja imovinskih zahteva odnosi se na poljoprivredno zemljište. Najveći procenat zemlje nelegalno obrađuju neovlašćena lica, a sama KPA u svojim izveštajima potvrđuje da je veoma teško navesti nelegalnog korisnika da plaća zakup koji bi se prosleđivao vlasnicima,“ navode iz Komesarijata za izbeglice i migracije.

Srbija se ubraja u demografski najstarije zemlje sveta. Prema statističkim podacima, u Srbiji živi oko 1,4 miliona starijih od 65 godina, što čini 19,2% populacije, navodi se u izveštaju Komesarijata za izbeglice i migracije.

Comments

comments



Preuzimanje i objavljivanje tekstova sa portala KoSSev nije dozvoljeno bez navođenja izvora. Hvala na poštovanju etike novinarske profesije.